Aile Hukuku
Anlaşmalı Boşanma Davası

Anlaşmalı boşanma davası, eşlerin boşanma ve boşanmanın tüm sonuçları üzerinde uzlaşarak hazırladıkları protokolle Aile Mahkemesine başvurduğu ve genellikle tek celsede sonuçlanan boşanma yoludur. TMK m. 166/3 uyarınca üç temel şart aranır:

  1. Evliliğin en az 1 yıl sürmüş olması,
  2. Eşlerin mahkemeye birlikte başvurması veya bir eşin açtığı davayı diğerinin kabul etmesi,
  3. Hakimin tarafları bizzat dinleyerek iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmesi.

Hakim ayrıca boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumuna ilişkin protokolü uygun bulmalıdır. 2026 yılında mahkemeye yatırılan harç ve gider avansı toplamı yaklaşık 4.000 TL civarındadır.

Av. Hilal Beşevli Uğurlu Görüşü

Anlaşmalı boşanma en hızlı boşanma yoludur; ancak hızı, en büyük riskini de beraberinde getirir. Duruşma birkaç dakika sürer, fakat o gün onaylanan protokol yıllarca uygulanır. Belirsiz yazılmış bir kişisel ilişki takvimi, artış oranı konulmamış bir iştirak nafakası ya da “karşılıklı hiçbir talebimiz yoktur” cümlesiyle kaybedilen bir katılma alacağı, kesinleşmeden sonra çoğu zaman geri alınamaz. Bu nedenle mesleki çalışmalarımda protokolü, dava dilekçesinden önce ve her kelimesi üzerinde durarak hazırlıyorum.

Anlaşmalı Boşanma Davası Nedir?

Anlaşmalı boşanma, TMK m. 166/3’te düzenlenen ve evlilik birliğinin temelinden sarsılmasının özel bir görünümüdür. Kanun, eşlerin birlikte başvurması veya bir eşin davasını diğerinin kabul etmesi halinde evlilik birliğinin temelinden sarsılmış sayılacağını kabul eder. Bu nedenle çekişmeli davadan farklı olarak kusur araştırması yapılmaz, tanık dinlenmez ve delil toplanmaz.

Bununla birlikte boşanma, şahsa sıkı sıkıya bağlı bir haktır ve kamu düzenini ilgilendirir. Hakim; tarafların iradesini, protokolün hukuka ve çocuğun üstün yararına uygunluğunu denetlemeden karar veremez. Anlaşmalı boşanma, boşanma davaları içinde en kısa süren yoldur; tarafların uzlaşamadığı durumlarda ise çekişmeli boşanma davası açılması gerekir.

Anlaşmalı Boşanma Şartları

Anlaşmalı Boşanma Şartları (TMK m. 166/3)

1. En Az 1 Yıllık Evlilik

Süre, resmi nikah tarihinden dava tarihine kadar hesaplanır. Dava açıldığında 1 yıl dolmamışsa anlaşmalı boşanmaya karar verilemez.

2. Birlikte Başvuru veya Kabul

Eşler davayı birlikte açabilir ya da bir eşin açtığı davayı diğer eş duruşmada kabul edebilir. Çekişmeli olarak açılmış dava da bu yolla anlaşmalıya dönüşebilir.

3. Hakimin Tarafları Bizzat Dinlemesi

Hakim her iki eşi duruşmada bizzat dinler ve iradelerinin baskı, tehdit veya yanılgı olmaksızın serbestçe açıklandığına kanaat getirir. Avukatın beyanı bu şartı karşılamaz.

4. Protokolün Uygun Bulunması

Boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumu hakkındaki düzenlemenin hakim tarafından uygun bulunması gerekir. Hakim gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir.

Önemli: TMK m. 184 uyarınca hakim, tarafların beyanlarıyla bağlı değildir. Bu nedenle anlaşmalı boşanmada da hakim, iradenin gerçekliğini ve protokolün içeriğini resen denetler.

Anlaşmalı ve Çekişmeli Boşanma Farkı

Kriter Anlaşmalı Boşanma Çekişmeli Boşanma
Evlilik süresi En az 1 yıl Şart yok
Duruşma sayısı Tek celse Ön inceleme ve birden fazla tahkikat duruşması
Süre 1-3 hafta içinde duruşma Yerel mahkemede 1-2 yıl
Delil ve tanık Gerekmez Zorunlu
Kusur tespiti Yapılmaz Hakim yapar
Tazminat ve nafaka Protokolle taraflar belirler Kusur ve ekonomik duruma göre hakim belirler
Mahremiyet Boşanma sebepleri tartışılmaz Özel hayata ilişkin olaylar dosyaya girer

Tahmini süre ve etkenler hakkında ayrıntılı bilgi için boşanma davası ne kadar sürer yazımızı inceleyebilirsiniz.

Anlaşmalı Boşanma Protokolü: Zorunlu Maddeler

Protokol, dava dilekçesinin ekidir ve hakim tarafından onaylandığında karar metninin parçası olur. Protokolün hukuki geçerlilik kazanması ve ileride uyuşmazlık doğurmaması için aşağıdaki başlıkların açık, ölçülebilir ve tartışmasız biçimde düzenlenmesi gerekir. Madde madde örnek metin ve kontrol listesi için anlaşmalı boşanma protokolü örneği rehberimizi inceleyebilirsiniz.

1. Maddi ve Manevi Tazminat

Tazminat istenip istenmediği, istenecekse tutarı, ödeme tarihi, peşin veya taksitli olup olmadığı ve geç ödemede uygulanacak faiz açıkça yazılmalıdır. Talep yoksa “tarafların karşılıklı olarak maddi ve manevi tazminat taleplerinden feragat ettiği” ifadesi yer almalıdır. Ayrıntılar: boşanmada maddi ve manevi tazminat.

2. Nafaka Kalemleri ve Artış Oranı

  • Yoksulluk nafakası: Aylık tutar, ödeme günü, başlangıç tarihi veya açık feragat beyanı.
  • İştirak nafakası: Her çocuk için ayrı tutar ve çocuğun reşit olmasına kadar ödeneceği.
  • İştirak nafakası artış oranı: Her yıl otomatik artış için uygulamada en sık tercih edilen ölçüt TÜİK tarafından açıklanan TÜFE (12 aylık ortalama) değişim oranıdır. Artış oranı yazılmazsa her artış için ayrı dava açılması gerekir.

Nafaka tutarının nasıl belirlendiği için nafaka miktarı yazımıza bakabilirsiniz.

3. Velayet ve Kişisel İlişki Takvimi

Velayetin hangi ebeveyne bırakıldığı ve velayet kendisine verilmeyen ebeveynin çocukla kişisel ilişki düzeni gün ve saat belirtilerek yazılmalıdır:

Dönem Örnek Düzenleme
Hafta sonu Her ayın 1. ve 3. haftası Cumartesi 10:00 – Pazar 18:00, yatılı
Sömestr tatili Tatilin ilk yarısı veya tamamı, yıllara göre dönüşümlü
Yaz tatili 1 Temmuz – 31 Temmuz arası kesintisiz
Dini bayramlar Ramazan ve Kurban Bayramının ikinci günü 10:00 – 18:00, yıllara göre dönüşümlü
Milli bayramlar ve doğum günü Belirli saatlerde görüşme veya telefon ve görüntülü iletişim hakkı

Velayete ilişkin ayrıntılar için anlaşmalı boşanmada velayet ve çocukla kişisel ilişki kararı yazılarımızı inceleyebilirsiniz.

4. Ev Eşyaları, Aile Konutu ve Mal Paylaşımı

Ev eşyalarının kimde kalacağı, ortak konutun kullanımı ve varsa aile konutu şerhinin kaldırılması protokolde düzenlenmelidir. Mal paylaşımı boşanmanın zorunlu ferisi değildir; ancak protokolde ya ayrıntılı bir tasfiye düzenlemesi ya da “mal rejiminin tasfiyesine ilişkin haklar saklıdır” kaydı bulunmalıdır. “Tarafların birbirinden hiçbir talebi yoktur” gibi genel ibareler, Yargıtay tarafından bazı dosyalarda mal rejiminden doğan alacaklardan da feragat olarak yorumlanabilmektedir. Konu ile ilgili olarak boşanmada mal paylaşımı, edinilmiş mallara katılma rejimi ve ziynet eşyaları yazılarımızı inceleyebilirsiniz.

Tek kelimenin bedeli: “Talep etmiyorum” ile “talebim saklıdır” arasındaki fark, protokolde yüz binlerce liralık bir alacağın varlığı veya yokluğu anlamına gelebilir. Kesinleşmiş bir protokoldeki feragat, sonradan “yanlış anlamıştım” denilerek geri alınamaz.

Hakimin Protokole Müdahale Yetkisi

TMK m. 166/3 hakime, tarafların ve çocukların menfaatini gözeterek protokolde gerekli gördüğü değişiklikleri yapma yetkisi verir. Bu yetki, boşanmanın kamu düzenine ilişkin niteliğinden kaynaklanır ve özellikle şu konularda kullanılır:

  • Velayet: Çocuğun üstün yararına aykırı görülen velayet düzenlemesi,
  • İştirak nafakası: Çocuğun ihtiyaçlarını karşılamayacak kadar düşük veya hiç öngörülmemiş nafaka (çocuk adına nafakadan feragat edilemez),
  • Kişisel ilişki: Çocuğun diğer ebeveynle bağını fiilen koparan, belirsiz veya uygulanamaz takvimler.

Değişiklik halinde ne olur? Hakim değişiklik önerdiğinde bunu duruşmada taraflara açıklar ve her iki eşe ayrı ayrı kabul edip etmediklerini sorar. Eşler değişikliği kabul ederse boşanmaya aynı celsede karar verilir. Eşlerden biri kabul etmezse anlaşmalı boşanma kararı verilemez; dava TMK m. 166/1 kapsamında çekişmeli boşanma davası olarak devam eder ve taraflara delil bildirmek için süre verilir.

Anlaşmalı Boşanma Süreci: A’dan Z’ye Takvim

1

Dilekçe ve Protokolün Hazırlanması

Dava dilekçesinde TMK m. 166/3’e dayanıldığı ve protokolün ekte sunulduğu belirtilir. Protokol her iki eş tarafından imzalanır; noter onayı zorunlu değildir.

2

Davanın Açılması ve Harçların Yatırılması

Dilekçe; eşlerden birinin yerleşim yeri veya son altı aydır birlikte oturdukları yerdeki Aile Mahkemesine, aile mahkemesi yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine sunulur. Başvurma harcı, peşin harç ve gider avansı yatırılır. Dava UYAP Vatandaş Portalı veya e-Devlet üzerinden elektronik olarak da açılabilir.

3

Duruşma Gününün Alınması

Mahkeme dosyayı inceleyerek duruşma günü verir. Mahkemenin yoğunluğuna göre bu süre genellikle 1-3 haftadır. Tek celse yeterlidir; eksik protokol veya tebligat sorunları yeni bir duruşma gününe yol açar.

4

Duruşmada Eşlerin Bizzat Hazır Bulunması

Her iki eş, avukatla temsil edilse dahi, kimlik belgeleriyle mahkeme salonunda bizzat hazır bulunmak zorundadır. Hakim eşleri ayrı ayrı dinler, protokolü maddeler halinde okur ve serbest iradeyle kabul edilip edilmediğini sorar. Beyanlar tutanağa geçirilip imzalatılır.

5

Kararın Açıklanması ve İstinaftan Feragat

Hakim boşanmaya ve protokolün onaylanmasına karar verir. Kısa kararın ardından gerekçeli karar yazılır. Taraflar gerekçeli kararın tebliğinden sonra istinaf yoluna başvurma hakkından feragat dilekçesi verirse karar beklenmeden kesinleşir.

6

Kesinleşme Şerhi ve Nüfusa Tescil

Karara kesinleşme şerhi verilir ve mahkeme kararı Nüfus Müdürlüğüne bildirir. Boşanma, nüfus kaydına işlendiği andan itibaren resmi kayıtlarda görünür; kesinleşme tarihinden itibaren kadın için 300 günlük bekleme süresi başlar.

300 günlük bekleme süresinin kaldırılması için iddet müddetinin kaldırılması davası açılabilir.

2026 Süre ve Masraf Tablosu

Kalem 2026 Tutarı / Süresi Açıklama
Başvurma harcı 732 TL Maktu; 1 Ocak 2026 tarifesi
Peşin karar ve ilam harcı 732 TL Konusu para ile ölçülemeyen boşanma talebi için maktu
Gider avansı Yaklaşık 2.500 TL Tebligat ve dosya giderleri; kullanılmayan kısım iade edilir
Toplam açılış masrafı Yaklaşık 4.000 TL Mahkemeye göre küçük farklılıklar olabilir
Ek nispi harç Duruma göre Protokolde tazminat veya nafaka gibi parasal hükümler varsa karar harcı hesabı değişebilir
Duruşma günü 1-3 hafta Mahkemenin iş yüküne göre
Kesinleşme Feragatle birkaç gün; feragat yoksa tebliğden itibaren 2 hafta Gerekçeli kararın yazım süresi mahkemeye göre değişir

Avukatlık ücreti bu kalemlere dahil değildir; 2026 Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nde anlaşmalı boşanma davası için belirlenen tutarın altında ücret kararlaştırılamaz. Güncel harç tutarını dava açmadan önce UYAP Vatandaş Portalı harç hesaplama ekranından kontrol etmeniz önerilir.

Yurt Dışındaki Eş ve Vekaletname

Boşanma şahsa sıkı sıkıya bağlı bir hak olduğundan, avukata verilecek vekaletnamede genel dava yetkisi yeterli değildir; HMK m. 74 uyarınca boşanma davası açma ve takip etme konusunda özel yetki bulunmalıdır. Yurt dışında yaşayan eş vekaletnameyi Türk konsolosluğunda düzenletebilir.

Ancak vekaletname, hakimin eşi bizzat dinleme zorunluluğunu ortadan kaldırmaz. Uygulamada yurt dışındaki eş duruşma için Türkiye’ye gelir; bazı aile mahkemeleri HMK m. 149 kapsamında konsolosluk üzerinden ses ve görüntü aktarımıyla dinlemeyi kabul etmektedir. Bu yol mahkemeye göre değiştiğinden dava açılmadan önce teyit edilmelidir. Yurt dışında verilmiş bir boşanma kararının Türkiye’de geçerli olması için ise tanıma ve tenfiz davası açılması gerekir.

Boşanma Sonrası: Kesinleşme, Değişiklik ve Uyarlama

  • Nafakanın değiştirilmesi: Tarafların gelirinde veya çocuğun ihtiyaçlarında önemli değişiklik olursa TMK m. 176/4 uyarınca nafakanın artırılması, azaltılması veya kaldırılması istenebilir. Ayrıntılar: nafaka artırım davası.
  • Velayetin değiştirilmesi: Çocuğun üstün yararını etkileyen yeni bir durum ortaya çıkarsa TMK m. 183 uyarınca velayetin değiştirilmesi davası açılabilir.
  • Feragat edilen haklar: Protokolde açıkça feragat edilen yoksulluk nafakası ve tazminat, sonradan kural olarak talep edilemez.
  • Protokol hükümlerinin icrası: Onaylanan protokol ilam niteliği taşır; ödenmeyen nafaka ve tazminat doğrudan ilamlı icra yoluyla takip edilebilir. Nafakanın ödenmemesinin sonuçları için nafaka ödememe cezası yazımıza bakabilirsiniz.

Boşanma sonrası gelir değişiklikleri, işten çıkarılma veya iş kazası gibi durumlar nafaka uyarlamasında belirleyici olabilir; bu yönüyle dosyanın Ankara İş Hukuku Avukatı bakış açısıyla da değerlendirilmesi gerekebilir.

Anlaşmalı Boşanmada En Sık Yapılan 6 Hata

Nafaka artış oranı yazmamak

İştirak nafakası yıllar içinde enflasyon karşısında erir ve her artış için ayrı dava açmak gerekir.

Belirsiz kişisel ilişki ifadeleri

‘Uygun zamanlarda görüşür’ gibi ifadeler uygulanamaz; hakim protokolü bu yönden değiştirebilir.

Genel feragat cümlesi kullanmak

‘Hiçbir talebimiz yoktur’ ibaresi mal rejimi ve ziynet alacağından da feragat olarak yorumlanabilir.

Tapu bilgisini eksik yazmak

Ada, parsel ve bağımsız bölüm numarası olmadan yapılan taşınmaz devri tescil aşamasında sorun çıkarır.

Ödeme tarihini ve faizi belirlememek

Tazminatın ne zaman ödeneceği yazılmazsa icra takibinde uyuşmazlık doğar.

Özel yetkisiz vekaletname

Vekaletnamede boşanma için özel yetki yoksa avukat davayı açamaz veya kabul beyanında bulunamaz.

Ankara’da Anlaşmalı Boşanma Davası

Ankara’da anlaşmalı boşanma davaları, eşlerin yerleşim yerine göre Ankara Adliyesi veya Ankara Batı Adliyesi bünyesindeki Aile Mahkemelerinde görülür. Eşlerden birinin Ankara’da yaşaması yetki için yeterlidir; son altı aydır birlikte oturdukları yer başka bir ilde olsa bile dava Ankara’da açılabilir. Duruşma günü mahkemenin iş yüküne göre belirlenir ve eşlerin aynı duruşmada birlikte hazır bulunması gerekir.

Anlaşmalı boşanmada hata duruşmada değil, protokolde yapılır. Tek bir kelime hatası, eksik bir artış oranı veya genel bir feragat cümlesi; kesinleşmeden sonra telafisi mümkün olmayan tazminat, nafaka ve mal hakkı kayıplarına dönüşebilir. Hakimin protokolü onaylaması, sizin haklarınızın korunduğu anlamına gelmez; yalnızca kamu düzenine ve çocuğun yararına aykırılık olmadığını gösterir.

Protokolünüzü imzalamadan önce hukuki değerlendirme almak için Ankara Boşanma Avukatı Av. Hilal Beşevli Uğurlu ile iletişime geçebilirsiniz. Nafaka ve velayet konuları için velayet ve nafaka davaları sayfamızı da inceleyebilirsiniz.

Yargıtay Kararları

Taraflar karar kesinleşinceye kadar iradelerinden dönebilir

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, anlaşmalı boşanmada tarafların hüküm kesinleşinceye kadar boşanma iradesinden ve protokolden dönebileceğini kabul etmektedir. Kanun yolu aşamasında dahi iradeden dönülmesi halinde anlaşmalı boşanma kararı kaldırılır ve dosya genel hükümlere göre incelenir.

Tarafların bizzat dinlenmesi zorunludur

Yargıtay, eşlerin duruşmada bizzat dinlenmeden, yalnızca vekillerin beyanıyla verilen anlaşmalı boşanma kararlarını TMK m. 166/3’e aykırı bularak bozmaktadır.

Hakimin yaptığı değişikliği taraflar kabul etmelidir

Hakim protokolde değişiklik yaptığında bu değişikliğin taraflarca kabul edilip edilmediği duruşmada tespit edilmelidir. Kabul alınmadan değiştirilmiş protokole dayanılarak anlaşmalı boşanma kararı verilemez.

Çocuk adına iştirak nafakasından feragat edilemez

İştirak nafakası çocuğa ait bir hak olduğundan, velayet sahibi ebeveynin protokolde iştirak nafakası istemediğini beyan etmesi hakimi bağlamaz; hakim çocuğun yararına nafakaya hükmedebilir.

Genel feragat ibaresinin kapsamı

Yargıtay, protokoldeki ‘tarafların birbirinden başkaca talebi yoktur’ ibaresini somut olaya göre mal rejiminden ve ziynet eşyasından doğan talepleri de kapsayan bir feragat olarak yorumlayabilmektedir. Bu nedenle saklı tutulmak istenen haklar protokolde açıkça belirtilmelidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Anlaşmalı boşanma davasına eşlerden biri gelmezse ne olur?

Anlaşmalı boşanmada hakim tarafları bizzat dinlemek zorunda olduğundan, eşlerden biri duruşmaya gelmezse anlaşmalı boşanma kararı verilemez. Davacı gelmezse ve davalı da takip etmezse dosya işlemden kaldırılır; 3 ay içinde yenilenmezse dava açılmamış sayılır. Davacı davayı çekişmeli olarak sürdürmek isterse, dilekçesinde dayandığı boşanma sebebini ispatlamak zorunda kalır.

1 yılı dolmayan evliliklerde anlaşmalı boşanma nasıl yapılır?

Evlilik 1 yılı doldurmamışsa TMK m. 166/3 anlamında anlaşmalı boşanma yapılamaz. Bu durumda TMK m. 166/1’e dayanan bir boşanma davası açılır; taraflar ferilerde anlaşsa bile hakim ikrarla bağlı olmadığından (TMK m. 184) evlilik birliğinin temelden sarsıldığı tanık veya diğer delillerle ispatlanmalıdır. Taraflar tanıklarını ilk tahkikat duruşmasında hazır ederse dava çoğu zaman bir iki celsede sonuçlanabilir. Diğer seçenek, 1 yıllık sürenin dolmasını bekleyerek anlaşmalı boşanma davası açmaktır.

Anlaşmalı boşanma protokolünden duruşmada vazgeçilebilir mi?

Evet. Yargıtay içtihadına göre taraflar, boşanma kararı kesinleşinceye kadar anlaşmalı boşanma iradesinden ve protokolden dönebilir. Duruşmada vazgeçilirse anlaşmalı boşanma kararı verilemez; dava çekişmeli olarak devam eder veya davacı sebebini ispatlayamazsa reddedilir. Kanun yolu aşamasında dönülmesi halinde de karar bu nedenle kaldırılabilir.

Anlaşmalı boşanma sonrasında protokoldeki nafaka veya velayet değiştirilebilir mi?

Evet, değişen koşullara bağlı olarak değiştirilebilir. İştirak ve yoksulluk nafakası, tarafların mali durumunun değişmesi veya hakkaniyetin gerektirmesi halinde TMK m. 176/4 uyarınca açılacak nafakanın artırılması veya azaltılması davasıyla yeniden belirlenir. Velayet ise çocuğun üstün yararını etkileyen yeni bir durum ortaya çıkarsa TMK m. 183 uyarınca velayetin değiştirilmesi davasıyla değiştirilebilir. Ancak protokolde feragat edilen yoksulluk nafakası ve tazminat kural olarak sonradan istenemez.

Yurt dışındayken Türkiye’de anlaşmalı boşanılabilir mi?

Mümkündür, ancak hakimin eşi bizzat dinleme zorunluluğu nedeniyle yurt dışındaki eşin kural olarak duruşmaya gelmesi gerekir. Boşanma şahsa sıkı sıkıya bağlı bir hak olduğundan avukata verilecek vekaletnamede boşanma için özel yetki bulunmalıdır; vekaletname konsoloslukta düzenlenebilir. Bazı aile mahkemeleri HMK m. 149 kapsamında konsolosluk üzerinden ses ve görüntü aktarımıyla dinlemeyi kabul etmektedir; bu imkan mahkemeye göre değişir ve önceden teyit edilmelidir.

Anlaşmalı boşanma davası ne kadar sürer?

Dilekçe ve protokol eksiksizse mahkemenin yoğunluğuna göre duruşma günü genellikle 1-3 hafta içinde verilir ve karar tek celsede açıklanır. Taraflar istinaf hakkından feragat ederse karar kısa sürede kesinleşir; feragat edilmezse gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık istinaf süresi beklenir.

Anlaşmalı boşanma davası masrafı 2026’da ne kadar?

2026 yılında mahkemeye yatırılan kalemler; 732 TL başvurma harcı, 732 TL maktu peşin karar ve ilam harcı ile tebligat giderlerini karşılayan gider avansından oluşur ve toplam açılış masrafı yaklaşık 4.000 TL civarındadır. Avukatlık ücreti bu tutara dahil değildir ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin altında olamaz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut dosyanız için Ankara avukat Av. Hilal Beşevli Uğurlu ile görüşebilirsiniz.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Ankara Avukat Ankara Çekişmeli Boşanma Avukatı Kült Avukatlık Kripto Para Avukatı