Evlilik Birliğinin Temelinden Sarsılması Boşanma – 2026
Ev işlerini yapmamak boşanma sebebi olabilir. Yargıtay, ev sorumluluklarının ve kişisel bakımın haklı bir sebep olmadan sürekli ihmal edilmesini kusur sayar. Dava, TMK m. 166/1 uyarınca evlilik birliğinin temelinden sarsılması, yani şiddetli geçimsizlik sebebiyle açılır.
Ara sıra yaşanan aksaklıklar yeterli değildir. İhmalin süreklilik göstermesi ve ortak hayatı çekilmez kılması gerekir. Hastalık, gebelik veya ağır çalışma koşulları haklı sebep olabilir. Ev işleri TMK m. 186 uyarınca iki eşin ortak sorumluluğudur.
Bu Yazımızda Neler Bulacaksınız
- Ev İşlerini Yapmamak Boşanma Sebebi mi?
- Hukuki Dayanak: Evlilik Birliğinin Temelinden Sarsılması
- Eşlerin Birlik Görevleri: TMK m. 185 ve m. 186
- Öz Bakım Yapmama Boşanma Sebebi midir?
- Ev Sorumlulukları ve Kusur Sayılan Davranışlar
- Hasta Eşe ve Çocuklara Bakmamak
- Kusuru Ortadan Kaldıran Haklı Sebepler
- İspat ve Deliller
- Kusur Dağılımı, Tazminat ve Nafaka
- Dava Süreci ve Şiddetli Geçimsizlik Davası
- Yargıtay Kararları
- Sıkça Sorulan Sorular
Av. Hilal Beşevli Uğurlu Görüşü
Bu tür davalarda en sık karşılaştığım sorun, dilekçenin genel ifadelerle yazılmasıdır. ‘Ev işlerini yapmıyor’ demek tek başına yeterli değildir. İhmalin ne zamandır sürdüğü, hangi uyarıların yapıldığı ve ortak hayatı nasıl etkilediği somut olarak anlatılmalıdır. Öte yandan öz bakım ihmalinin arkasında bir sağlık sorunu olabileceği de unutulmamalıdır. Bu durumda dava stratejisi tamamen değişir.
Ev İşlerini Yapmamak Boşanma Sebebi mi?
Evlilik yalnızca duygusal bir birliktelik değildir. Eşler ortak bir hayatı birlikte yönetir. Bu hayatın düzeni, temizliği ve günlük ihtiyaçları da evlilik birliğinin parçasıdır.
Ev işlerini yapmamak boşanma sebebi olabilir, ama her durumda değil. Kanunda bu davranış ayrı bir sebep olarak sayılmaz. Yargıtay, ihmalin sürekli olup olmadığına ve ortak hayatı ne ölçüde etkilediğine bakar. Ara sıra yaşanan aksaklıklar evliliğin olağan sorunlarıdır.
Kusur sayılmaz
Yoğun bir dönemde ev işlerinin aksaması, farklı düzen alışkanlıkları, kısa süreli ihmal.
Kusur sayılabilir
Uyarılara rağmen süren ihmal, yaşanamaz hale gelen ev, çocukların ve eşin ihtiyaçlarının karşılanmaması.
Bu yazıdaki kurallar her iki eş için de geçerlidir. Ev işlerinin ve kişisel bakımın ihmali, kadın veya erkek fark etmeksizin kusur olarak değerlendirilir.
Hukuki Dayanak: Evlilik Birliğinin Temelinden Sarsılması
Öz bakım ve ev sorumluluklarının ihmali, TMK m. 166/1 kapsamında değerlendirilir. Bu hüküm genel boşanma sebebini düzenler. Uygulamada şiddetli geçimsizlik olarak da anılır.
Evlilik birliği, ortak hayatı sürdürmeleri kendilerinden beklenmeyecek derecede temelinden sarsılmış olursa, eşlerden her biri boşanma davası açabilir. (TMK m. 166/1)
Davanın kabulü için iki şart aranır:
- Evlilik birliğinin temelinden sarsılması: Eşler arasında ortak hayatı sürdüremeyecek düzeyde bir geçimsizlik bulunmalıdır.
- Ortak hayatın beklenememesi: Davalı eşin davranışları, diğer eşin birlikte yaşamaya devam etmesini makul olmaktan çıkarmalıdır.
Bu sebebin genel şartları, ispatı ve sonuçları için evlilik birliğinin temelinden sarsılması yazımıza bakabilirsiniz. Ev ve öz bakım ihmali, bu genel sebebin en sık görülen uygulamalarından biridir.
Eşlerin Birlik Görevleri: TMK m. 185 ve m. 186
Kanun, eşlere bazı temel görevler yükler. Bu görevlerin yerine getirilmemesi, kusur değerlendirmesinin merkezindedir.
| Hüküm | Eşlere Yüklenen Görev | Ev ve Öz Bakımla İlişkisi |
|---|---|---|
| TMK m. 185/2 | Birliğin mutluluğunu elbirliğiyle sağlamak, çocukların bakımına birlikte özen göstermek | Çocukların bakımı ve evin düzeni ortak sorumluluktur |
| TMK m. 185/3 | Birlikte yaşamak, sadakat ve yardım | Hasta veya muhtaç eşe destek olmak yardım görevidir |
| TMK m. 186/2 | Birliği beraberce yönetmek | Ev işleri tek bir eşin görevi değildir |
| TMK m. 186/3 | Giderlere güçleri oranında emek ve malvarlığıyla katılmak | Ev işi de bir emek katkısıdır |
Kanun, ev işlerini bir eşe özgü görev olarak tanımlamaz. Bu nedenle çalışan bir eşin evin tüm yükünü tek başına taşıması beklenemez. Ev işine hiç katılmayan eş de kusurlu bulunabilir. Belirleyici olan, birlik görevlerine karşı genel tutumdur.
Öz bakım yapmama ve ev işlerini yapmamak boşanma sebebinde kusur şartları infografiği – avukathilalbesevli.com
Öz Bakım Yapmama Boşanma Sebebi midir?
Öz bakım, kişinin kendi temizliğine, sağlığına ve görünümüne gösterdiği özendir. Öz bakım yapmama boşanma davalarında giderek daha sık ileri sürülüyor. Yargıtay, haklı bir sebep olmadan kişisel temizliğin sürekli ihmalini kusur olarak değerlendirmiştir.
Kusur sayılabilecek öz bakım ihmallerine örnekler şunlardır:
- Uzun süre yıkanmamak ve kişisel hijyeni ihmal etmek,
- Eşin uyarılarına rağmen rahatsız edici koku sorununu sürdürmek,
- Kıyafet ve yatak temizliğini sürekli ihmal etmek,
- Sağlık sorunlarına rağmen tedaviyi bilerek reddetmek.
Dikkat: Öz bakımın ihmali çoğu zaman bir sağlık sorununun belirtisi olabilir. Depresyon, ağır hastalık veya doğum sonrası dönem bu durumlara yol açabilir. Hastalık nedeniyle oluşan ihmal kusur sayılmaz. Bu durumda eşe destek olmak, yardım görevinin gereğidir.
Hastalığın kendisinin boşanma sebebi olup olmadığı ayrı bir konudur. Bu konuyu akıl hastalığı nedeniyle boşanma yazımızda ele aldık.
Ev Sorumlulukları ve Kusur Sayılan Davranışlar
Ev sorumlulukları temizlik, yemek, çamaşır, alışveriş ve evin genel düzenini kapsar. Ev işlerini yapmamak boşanma sebebi olarak ileri sürülüyorsa davranışın türü ve sürekliliği önemlidir. Yargıtay kararlarında aşağıdaki davranışlar, süreklilik gösterdiğinde kusur olarak kabul edilmiştir.
| Davranış | Değerlendirme |
|---|---|
| Evin temizliğini sürekli ihmal etmek | Evin sağlıksız ve yaşanamaz hale gelmesi kusurdur |
| Yemek ve temel ihtiyaçları karşılamamak | Özellikle çocuklar varsa ağır sonuç doğurur |
| Ev işine hiç katkı vermemek | Çalışan diğer eşe tüm yükü bırakmak kusurdur |
| Hijyen kurallarına aykırı alışkanlıklar | Sağlığı tehlikeye atan davranışlar dikkate alınır |
| Evi sürekli terk edip işleri bırakmak | Birlik görevlerinden kaçma olarak değerlendirilir |
Bu davranışlar genellikle tek başına değil, başka kusurlarla birlikte ileri sürülür. Örneğin hakaret, ilgisizlik veya ekonomik ihmal birlikte değerlendirilir. Eşin sürekli küçümsenmesi gibi davranışlar için eş ile dalga geçmek yazımıza, ekonomik ihmal için ekonomik şiddet ve boşanma yazımıza bakabilirsiniz.
Hasta Eşe ve Çocuklara Bakmamak
Bakım görevi yalnızca evle sınırlı değildir. Eşler birbirine ve çocuklarına karşı da bakım ve özen yükümlülüğü taşır. Bu yükümlülüğün ihmali, ev işlerinden daha ağır bir kusur olarak değerlendirilir.
Hasta eşe bakmamak
Yargıtay 2026 yılında, eşi hastalanınca ona destek olmayan ve bakımdan kaçan eşi ağır kusurlu bulmuştur.
Çocukların bakımını ihmal
Beslenme, temizlik, okul ve sağlık ihtiyaçlarının karşılanmaması hem kusur hem de velayet açısından önemlidir.
Çocukların bakımının ihmal edilmesi, velayet kararında doğrudan dikkate alınır. Mahkeme bu konuda sosyal inceleme raporu isteyebilir. Ayrıntılar için boşanmada SED raporu yazımızı inceleyebilirsiniz.
Kusuru Ortadan Kaldıran Haklı Sebepler
Her ihmal kusur değildir. Mahkeme, ihmalin arkasındaki nedeni araştırır. Aşağıdaki durumlar, davalı eşin savunmasında önemli rol oynar.
Sağlık sorunları
Fiziksel veya ruhsal hastalık, ameliyat sonrası dönem ve gebelik süreci haklı sebep olabilir.
Ağır çalışma koşulları
Uzun mesai veya vardiyalı çalışma, ev işlerinin paylaşımında dikkate alınır.
Diğer eşin katkı vermemesi
Ev işine hiç katılmayan eşin, karşı tarafı ihmalle suçlaması kusur dengesini değiştirir.
Hoşgörü ve affetme
Bilinip evliliğe devam edilen davranışlar, sonradan tek başına kusur olarak ileri sürülemez.
Bu savunmalar, kusur oranını ve dolayısıyla tazminat ile nafakayı doğrudan etkiler. Tarafların günlük yaşam koşulları bu nedenle dilekçede somut olarak anlatılmalıdır.
İspat ve Deliller
Ev işlerini yapmamak boşanma sebebi olarak ileri sürüldüğünde ispat yükü davacı eştedir. Ev içinde yaşanan ihmalin ispatı kolay değildir. Bu nedenle deliller birlikte değerlendirilir. Tek bir fotoğraf veya tek bir tanık çoğu zaman yeterli olmaz.
| Delil | Ne İspatlar? |
|---|---|
| Tanık beyanı | Evin genel hali, eşin tutumu ve sürekliliği |
| Ortak konutun fotoğrafları | Temizlik ve düzenin durumu |
| Mesaj ve yazışmalar | Uyarılar ve karşı tarafın tutumu |
| Sosyal inceleme raporu | Çocukların bakımı ve ev ortamı |
| Okul ve sağlık kayıtları | Çocukların ihmal edilip edilmediği |
| Sağlık raporları | Davalı eşin haklı sebebi olup olmadığı |
Tanıkların olayları bizzat görmüş olması önemlidir. Duyuma dayalı beyanlar daha zayıf delildir. Tanık delili için boşanma davasında tanık beyanı yazımız yol gösterir.
Kusur Dağılımı, Tazminat ve Nafaka
Ev ve öz bakım ihmali çoğu zaman tek kusur değildir. Mahkeme iki eşin kusurlarını karşılaştırır. Sonuç, boşanmanın mali sonuçlarını belirler.
Tazminat
Daha az kusurlu eş, TMK m. 174 uyarınca maddi ve manevi tazminat isteyebilir. Eşit kusurda talepler reddedilir.
Yoksulluk nafakası
Nafaka isteyen eş, karşı taraftan daha ağır kusurlu olmamalıdır. Hafif kusur nafakaya engel değildir.
Velayet
Çocuk bakımının ihmali velayeti etkiler. Ev işlerindeki aksaklık tek başına belirleyici değildir.
İştirak nafakası
Kusurdan bağımsızdır. Velayet kendisine verilmeyen eş çocuğun giderlerine katılır.
Mali sonuçların ayrıntısı için boşanmada maddi manevi tazminat ve yoksulluk nafakası yazılarımızı inceleyebilirsiniz.
Dava Süreci ve Şiddetli Geçimsizlik Davası
Olayları tarih sırasıyla yazın
İhmalin ne zaman başladığı, ne kadar sürdüğü ve hangi uyarıların yapıldığı not edilmelidir.
Delilleri ve tanıkları belirleyin
Tanıklar dilekçede gösterilir. Fotoğraf ve yazışmalar dosyaya eklenir.
Dilekçeyi Aile Mahkemesine verin
Yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya son 6 aydır birlikte oturdukları yer mahkemesidir.
Ek talepleri ekleyin
Tedbir nafakası, velayet, tazminat ve kişisel ilişki talepleri aynı dilekçede yer alır.
Taraflar anlaşabiliyorsa ve evlilik en az 1 yıl sürmüşse anlaşmalı boşanma daha hızlı bir yoldur. Bu durumda kusur tartışması yapılmaz. Ayrıntılar için anlaşmalı boşanma davası ve çekişmeli boşanma davası yazılarımıza bakabilirsiniz.
Ev ve öz bakım ihmali davaları ayrıntıyla kazanılır. Genel ifadelerle yazılmış bir dilekçe, sıradan bir geçimsizlik gibi algılanabilir. İhmalin sürekliliği, yapılan uyarılar ve ortak hayata etkisi somut olaylarla anlatılmalıdır.
Bu konudaki boşanma sürecinizi planlamak için Ankara Aile Hukuku Avukatı Av. Hilal Beşevli Uğurlu ile görüşebilirsiniz. Boşanma sürecinin tamamı için Ankara Boşanma Avukatı sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Yargıtay Kararları
Ev işlerini ve temizliği ihmal ortak hayatı sarsar
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, ev işlerini yapmayan, temizliğe özen göstermeyen ve hijyen kurallarına aykırı davranan eşin bu tutumunun ortak hayatı temelinden sarsan bir geçimsizliğe yol açtığını kabul etmiştir.
Ev işleri ve çocuk bakımını ihmal eden eş eşit kusurlu bulundu
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, ev işlerini yapmayan, çocukların bakımını ihmal eden ve evi sık sık terk eden eşle karşı tarafı eşit kusurlu bulmuş, eşit kusur halinde tazminat verilemeyeceğine hükmetmiştir.
Hasta eşe bakmamak ağır kusurdur
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 2026 yılında, eşinin hastalık döneminde tedavi sürecine destek olmayan ve bakım yükümlülüğünden kaçınan eşi ağır kusurlu kabul etmiştir.
Hoş görülen olaylar kusur olarak yüklenemez
Yargıtay, eşlerin bildikleri ve evliliğe devam ederek hoşgörüyle karşıladıkları olayların, sonradan açılan boşanma davasında tek başına kusur olarak dikkate alınamayacağını kabul etmektedir.
Kişisel temizliğe özen göstermemek kusurdur
Yargıtay kararlarında, haklı bir sebep olmaksızın kişisel temizliğe ve evin düzenine özen göstermemek, diğer eşten katlanması beklenemeyecek bir davranış olarak değerlendirilmiştir.
Sıkça Sorulan Sorular
Ev işlerini yapmamak boşanma sebebi midir?
Tek başına ve ara sıra yaşanan aksaklıklar boşanma sebebi değildir. Ancak ev işlerinin uyarılara rağmen sürekli ihmal edilmesi, evin yaşanamaz hale gelmesi ve diğer eşin yükü tek başına taşıması kusur sayılır. Yargıtay bu durumu TMK m. 166 kapsamında evlilik birliğini sarsan bir davranış olarak değerlendirir.
Eşin kendine bakmaması, kişisel temizliğine özen göstermemesi boşanma sebebi midir?
Evet, haklı bir sebep yoksa olabilir. Kişisel hijyenin sürekli ihmal edilmesi ve bunun ortak hayatı çekilmez hale getirmesi kusur olarak değerlendirilir. Ancak hastalık, depresyon veya doğum sonrası dönem gibi sağlık nedenleri varsa eşe kusur yüklenmez.
Ev işleri yalnızca kadının görevi midir?
Hayır. TMK m. 186 uyarınca eşler birliği birlikte yönetir ve giderlere emek ve malvarlıklarıyla birlikte katılır. Ev işine hiç katkı vermeyen eş de kusurlu sayılabilir. Çalışan eşin ev işlerinin tamamını tek başına üstlenmesi beklenemez.
Hasta eşe bakmamak boşanma sebebi midir?
Evet. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 2026 yılında, hastalık döneminde eşine destek olmayan ve bakım yükümlülüğünden kaçan eşi ağır kusurlu bulmuştur. Eşler TMK m. 185 uyarınca birbirine yardım etmekle yükümlüdür.
Ev işlerini yapmamak nasıl ispatlanır?
Tanık beyanları en sık kullanılan delildir. Komşu, akraba ve eve gelen kişilerin gözlemleri önemlidir. Evin halini gösteren fotoğraflar, uyarı içeren mesajlar ve sosyal inceleme raporu da delil olarak değerlendirilebilir.
Ev işlerini yapmayan eş tazminat ödemek zorunda kalır mı?
Karşı taraftan daha ağır kusurlu bulunursa diğer eş TMK m. 174 uyarınca tazminat isteyebilir. Kusurlar eşitse tarafların tazminat talepleri reddedilir. Yargıtay, ev işlerini ve çocuk bakımını ihmal eden eşle hakaret eden eşi eşit kusurlu bulduğu kararlar vermiştir.
Daha önce hoş görülen ihmal davada ileri sürülebilir mi?
Bilinen ve evliliğe devam edilerek hoş görülen davranışlar, sonradan tek başına kusur olarak ileri sürülemez. Ancak davranış devam ediyorsa veya sonrasında tekrarlanmışsa yeniden değerlendirilir. Bu nedenle olayların tarihleri dilekçede açıkça gösterilmelidir.
Türk Medeni Kanunu metnine mevzuat.gov.tr (TMK – Kanun No: 4721), Yargıtay kararlarına Yargıtay Karar Arama sistemi üzerinden ulaşabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Bilgiler 12 Ekim 2026 itibarıyla günceldir.